Aalajangersakkat nalingínaussut

§ 1 Inatsíme uvane aulajangersagkat aitsât atortíneĸartásáput avdlamik ersserĸigsumik isumaĸatigĩssuteĸartoĸarsimángigpat imalũnît avdlamik isumaĸatigissúmĩtoĸarsorinángigpat imalũnît avdlamik niuvernerme atorneĸartartumik kinguneĸartugssaĸarsorinángigpat avdlamigdlũnît ilerĸorineĸartartoĸángigpat.

Imm. 2. Atuisartutut pisinerni, tak. § 4 a, § 2, imm. 1, § 4 a, § 50, §§ 55-58, §§ 74 aamma 75, § 76, imm. 1, nr. 1-3, aamma imm. 2 aamma 3, §§ 77-79, § 80, imm. 1, aamma §§ 81-87 sanioqqunneqarsinnaanngillat pisisumut ajoqutaasumik.

§ 1a Inatsit pisinernut tamanut atortûvoĸ, taimâgdlât pigissanik auláikaussunik pisinermut pínane.

Imm. 2 §§ 72-87 atuisartutut pisinermi taamaallaat atuupput.

Imm. 3. §§ 5, 10 aamma 11, § 17, imm. 2, § 42, § 43, imm. 1 aamma 2, § 44, §§ 47-49 aamma 52-54 atuisartutut pisinermi atuutinngillat.

§ 2 Sanaqqaagassanik inniminniineq pisinertut inatsimmi uani isigineqarpoq. Atuisartutut pisinerunngitsuni tamanna taamaallaat atuutissaaq, sananissamut atortussat pisariaqartut amerlanersaat sanaartortuusumiit isumagineqarpata.

Imm. 2. Inatsit illuliornermut imaluunniit illuutini atortulersuutinik allanik ikkussuinermut atuutinngilaq.

Imm. 3. Inatsimmi uani pisisarneq pillugu aalajangiussat pisianik taarsiinermi taamatulli atuutsinneqassapput.

§ 3 Sunik sũssutsimíkut aulajangigkanik pisinerme pisiagssat sũssusê oĸautigalugit aulajangigkanik amerdlássusilerdlugit pisineĸ kisĩnarme inatsíme matumane pineĸángilaĸ, kisiáne ãma niorĸutigssanik amerdlasũkûtânik sũssusê oĸautigalugit aulajangigkanik amerdlássusilerdlugit pisineĸ pineĸarpoĸ.

§ 4 Niuvertutut pisinertut inatsíme matumane niuvertut ingerdlatamingne ingerdlatamingnutdlũnît akúnermingne pisissarnerat pineĸarpoĸ.

Imm. 2 Matumûna kinalũnît niuvertutut issigineĸásaoĸ niorĸutigssanik tuniniarnigssât sujunertaralugo pisiarisimassaminik niorĸuteĸartoĸ, nunat avdlat aningaussáinik niorĸuteĸarnermik aningausserivingmigdlũnît, sitdlimasîssarnermik, pitsíniússissûnermik tuniniáississûnermigdlo, naĸiterisitsissarfingmik, nakorsautaerniarnermik, sutorniartarfiuteĸarnermik, agssagssugkanik fabríkimigdlũnît ingerdlataĸartoĸ, igdluliagssanik sanaortugagssanigdlũnît suliagssarsissoĸ, imalũnit inungnik, pigissanik nalunaerutigssanigdlũnît angatdlássissartoĸ. Taimáitordle niuvertutut issigineĸásángilaĸ avdlanik áiparíngisaminik, ĸitornaríngisaminik 15-it inordlugit ukiulingnik igdlumilo kivfaríngisaminik ikiorteĸarnane sutorniartarfiuteĸarnermik, agssagssornermik angatdlássinermigdlo ingerdlataĸartoĸ, imalũnît niuvernermik ima angnikítigissumik ingerdlataĸartoĸ ingmíkut pisináussutauteĸartariaĸarnane, imalũnît sumik ingerdlataĸarnigssaminut akiliuteĸartitaussariaĸarnane.

§ 4a Atuisartutut pisineq imatut paasineqassaaq, pisisup (atuisartoq) inuussutissarsiutilimmi, inuussutissarsiutimi ilaatut iliuuseqartumi pisineratut, pisisoq inuussutissarsiutimi avataatigut pisiniarpat. Tunissaĸartoĸ ugpernarissugssáussuseĸarpoĸ pisiĸ tássaussoĸ pisissup nangminĩnaĸ atugagssaríngisâ.

Imm. 2 Ãmátaoĸ stk. l-ime taineĸartutut ítunik patsisigssaĸartitauvdlune nangminĩnaĸ atugagssatut pisinertut issigineĸásaoĸ inûtigssarsiúmik ingerdlataĸartũngitsumit pisineĸ, pisinigssamik isumaĸatigíssuteĸarneĸ pigpat inûtigssarsiúmik ingerdlataĸartup tunissaĸartumut isumaĸatigĩssuteĸarneratigut akúnermiliúneratigutdlũnit.

Aningaussanik pisíssutigssanik aulajangîssarneĸ

§ 5. Pisineĸ nãmagsigpat kisiáne aningaussat pisíssutigssat amerdlássusigssât isumaĸatigĩssutigineĸarnane, pisissoĸ tunissaĸartup piumassânik akilîssugssauvoĸ akigssâ nalerĸutingípatdlârsorineĸarsínáungigpat.

§ 6. Niuvertutut pisinerme pisissoĸ regníngimik (fakturamik notamigdlũnît) nagsíneĸarpat, táussumalo akit regningime agdlagsimassut piârtumik agssuardliuteĸarfigíngíkunigit regninge akilertugssauvâ akinik mingnerussunik isumaĸatigĩssuteĸartoĸarsimaneranik nalunaeruteĸángigpat regníngivdlũnit erĸúngitsûnera nalunaitdluínartũngigpat.

§ 7. Aningaussat pisíssutigssat kisitsisit, ússersautit oĸimailútatdlũnît atordlugit nautsorssorneĸásagpata pivfigssame niorĸutip pissartutut avdlatut ánaineĸarnerata ajunârutausínaunerata pisissumut tugtíneĸartugssángorfiane amerdlássuseĸ táuna nautsorssuinermut túngavigssautíneĸásaoĸ.

§ 8. Aningaussat pisíssutigssat niorĸutip oĸimailutâtigut nautsorssorneĸásagpata pôrtûtâta oĸimailutâ (taravægt) ilángautáusassoĸ ilimagineĸásaoĸ.

Sumîvfik niorĸutip túniúneĸarfigssâ (túniússivigssaĸ)

§ 9. Tunissaĸartup sumîvfingme pisinerup nãmagsinerane najugaĸarfigissamine niorĸut túniútugssauvâ. Taimailinerane niuvertarfiuteĸarune tunissaĸarnerdlo táuna tamatumúnga atássuteĸarpat niuvertarfiuteĸarfiane túniússineĸásaoĸ.

stk.2. Niorĸut pisinerup nãmagsinerane sumîvfingme avdlamîgpat sujulîne taineĸartũngitsume, tunissaĸartuvdlo pisissuvdlo tamána ilisimagpássuk ilisimassariaĸardlugulũnît, sumîvfik táuna túniússivigtut issigineĸásaoĸ.

§ 10. Niorĸut tunissaĸartumit pisissumut pigissagssángortíniardlugo sumîvfingmit sumîvfingmut avdlamut nagsiúneĸásagpat túniússineĸarêrnertut issigineĸásaoĸ niorĸutip akigssarsivdlune angatdlássissugssamut sumîvfingmit pineĸartumit nagsiússamik táussumínga isumagingnigtugssamut túniúneĸarnerane, imalũnît umiarssuákut nagsiúneĸásagpat umiarssûp saneráta iluatungânut inigssineĸarnerane.

§ 11. Niorĸutip sumîvfingmut najugkap kigdlingisa iluánîtumut nagsiúneĸarnigssâ tunissaĸartup isumagissugssaugpago niorĸut pisissumít tiguneĸarêrtínane túniúneĸarêrsutut issigineĸásángilaĸ.

Pivfigssaĸ isumaĸatigĩssutip nãmagsineĸarfigssâ

§ 12. Aningaussat pisissutit akilernigssât niorĸutivdlũnît tunissap túniúnigssâ aulajangigkamik pivfigssaligáungigpata piârnerpâmigdlo nãmagsineĸarnigssãnik takússutigssaĸangigpat tamána piumavfigineĸarníkut písaoĸ.

§ 13. Túniússinigssaĸ aulajangigkamik pivfigssaligaugpat tunissaĸartoĸ pivfigssap táussuma iluane túniússinigssamut pivfigssamik aulajangîsínautitáusaoĸ túniússinigssamut pivfigssaĸ pisissumut iluaĸutigssángordlugo aulajangigauneranik takússutigssaĸángigpat.

Tuniussinigssaĸ akivdlugo piumassaĸarsinautitauneĸ

§ 14.· Igdlugîngnit tamanit utarĸivfigssalîneĸángigpat tunissaĸartoĸ niorĸutip túniúnigssânut pissugssáusángilaĸ aningaussat pisissutigssat niorĸutip túniúneĸarnerane akilerneĸautigísángigpata, pisissordlo niorĸutip akilernigssânut pissugssautitáusanane akilînigssaminut peĸatigititdlugo niorĸut ingminut atugagssángortitáungigpat.

§ 15. Taimáitordle niorĸut túniússivingmît nagsiúneĸásagpat tunissaĸartup paragrafime sujulianĩtume aulajangersagaĸ píssutiginiardlugo táuna nagsiutíngitsôrsínáungilâ, kisiáne aningaussat pisíssutigssat akilerneĸartínagit pisissumut túniúneĸarnigssâ akornusersínauvdlugo.

§ 16. Niuveĸatigîngnerme pisinerme niorĸutip túniússivfingmît pivfigssânut nagsiúneĸarnerane umiarssûp usînut ugpernarsaut nagsiússatdlũnît agdlagartât pisissumut túniússerêrnikut tunissaĸartumik niorĸúmik pigingningtugssaujungnaersitsissut atorneĸarpata agdlagartap ugpernarsautigssatut pineĸartup túniúneratigut aningaussat pisíssutigssat akilerneĸásáput § 71-ime maleruarĸussat nâpertordlugit.

Niorĸutip ajunârutigineĸarsínaunera

§ 17. Niorĸutip pissartutut avdlatut ánaineĸarnigssâ aserfatdlagsimanigssâlũnît túniúneĸarêrnigssâta tungânut tunissaĸartumut ajunârutigissagssautitauvoĸ (tak. §§ 9-11).

stk.2. Niorĸut sunarpiaunera aulajangigaĸ pisissumit aineĸartugssatut pisiausimagpat isumaĸatigíssutdlo maligdlugo aineĸarsínauvfia nagdliúsimagpat niorĸutdlo táuna aineĸarnigssaminut piarâgausimavdlune taimáikaluartoĸ pisissumut ajunârutigissagssautitauvoĸ, taimalo pisissup aningaussat pisíssutigssat akilertariaĸásavai niorĸut táuna pissartutut avdlatut asiorêrsimagaluarpat aserfatdlarêrsimagaluarpatdlũnît.

Niorĸutip pigssarsiagssaĸautaunera

§ 18. Niorĸutip túniúneĸarfigssâ sule nagdlingitsoĸ pigssarsiagssartariligai tunissaĸartup pissagssarai kingusingnerussúkut aitsât pissagssángornigssât píssutigssalingmik nautsorssûtigineĸarsínáungigpat.

stk.2. Niorĸutip túniúneĸarfigssâ ĸângiuterêrsoĸ pigssarsiagssaulersut pisissup pissagssarai tamána sujorĸutdlugule pissagssángorterêrsimanigssât píssutigssalingmik nautsorssûtigineĸarsínáungigpat.

§ 19. Pigssarsiagssat pisinerup nãmagsinerane pissagssángorêrsimángitsut pigingneĸatáussúmik (aktiemik) pisinermut iláuput.

stk.2. Aktiemik nutâmik pisiniarsínautitauneĸ aktiemut tássunga ilaugpat ilángútugssaugpatdlũnît pisissup tamána iluaĸutigissugssauvâ.

§ 20. Piumassaĸautinik agdlagsimassunik erniaĸartartunik pisinermut erniat pisinerme, imalũnît kingusingnerussúkut túniúrieĸartugssáusagpata, pivfigssame túniússivingme ernialiússat kisiáne sule pissagssángortitáungitsut iláuput. Piumassaĸautip nalorninartutut tunineĸarsimanera takússutigssaĸángigpat aningaussat erniat taimaerĸatait aningaussanut pisíssutinut tapiliutdlugit táukulo peĸatigalugit akilerneĸartugssáuput.

Niorĸutigdlip kinguarsainera

§ 21. Niorĸut pivfigssaĸ enĸordlugo túniúneĸángigpat tamánalo pisissup píssusainik pissartututdlũnît avdlatut pissumik pisissup ajunâruteĸarfigissagssânik perĸuteĸángigpat pisissup ĸinigagssarai niorĸut túniuterĸúsavdlugo pisininilûnît atorungnaersísavdlugo.

stk.2. Taimáitordle kinguarsaineĸ pisissumut pingâruteĸangángigpat imalũnît pingâruteĸangãngitsutut tunissaĸartumit nautsorssûtigissariaĸarĩsagpat pisissup pisinine atorungnaersísínáungilâ pivfigssamut aulajangiúneĸavigsimassumut nãmagsineĸarnigssânik patsisigssalîsimángíkune.

stk.3. Niuveĸatigîngnerme pisinerme kinguarsaineĸ sunalũnît pingârtutut issigineĸartásaoĸ táunáinaĸ tunissap kinguarsagkap ilaminĩnánguaríngigpago.

§ 22. Tunissaĸartoĸ nâvferartumik túniússuísagpat túniússinigssardlo atausĩnaĸ kinguarsarneĸarpat pisissup pisinine túniússinigssamut tássunga túngassoĸ kisiat paragrafe sujulianĩtoĸ nâpertordlugo atorungnaersísavâ. Taimáitordle túniússagssat kingugdlît pivdlugit pisinine ãma atorungnaersísínauvâ kinguarsaerĸingnigssaĸ ilimagissariaĸásagpat, agdlâtdlume pisinine tamaviat atorungnaersísínauvdlugo taimailiornigssaĸ túniússuinerit ataĸatigîngneránik túngaveĸartitaugpat.

§ 23. Niorĸut sunarpiaunera aulajangigaĸ pisiausimagpat táunalo pivfigssaĸ erĸordlugo túniúneĸángigpat tunissaĸartoĸ ajoĸusînermut taorsîvfigingnigtugssauvoĸ kinguarsainerup táussumúnga tugtíneĸarsínáungíneranik navsuiauteĸartoĸángigpat.

§ 24. Niorĸutinik sũssusîsigut aulajangigkanik pisinerme tunissaĸartoĸ kinguarsaineĸ ingminut tugtíneĸarsínáungíkaluarpatdlũnît ajoĸusînermut taorsîvigingnigtugssauvoĸ tamatumúnga píngitsûtitaunigssane patsisigssarsiûterêrsimángíkuniuk, imalũnît isumaĸatigĩssutip nãmagsineĸarsínaunera píssutsitigut pisinerup nãmagsineĸarnerane tunissaĸartup nautsorssûtigissariaĸángisaisigut, sôrdlo niorĸutit taimatut sũssusigdlit tamákerdlutik niorĸutigssatdlũnît amerdlasũkûtât pisiausimassut pissartutut avdlatut ánaineĸarnerisigut sorssungneĸarneratigut, niorĸutigssanik erĸússerĸussissoĸángíneratigut ássigissaisigutdlũnît, ajornarsissutut issigissariaĸángigpat.

§ 25. Pisineĸ atorungnaersitaugpat, ãmalo § 23 imalũnît § 24 nâpertordlugit taorsîvfigingnigtoĸásagpat avdlanik ajoĸusîneĸarsimaneranut ugpernarsautigssaileĸineĸ pissutigalugo taorsĩssutigssat táuko aulajangerneĸartugssángúsáput aningaussanut, niorĸutit tunineĸartutut sũssusigdlit pitsáussusigdlitdlo pivfigssame túniussiviussume akîsa aningaussanit pisissutinit amerdlanerússutaussunut. Foretager køberen dækningskøb på forsvarlig måde og inden for rimelig tid efter ophævelsen, lægges den ved købet opnåede pris til grund ved beregning af prisforskellen.

§ 26. Pivfigssaĸ túniússivigssaĸ ĸángiugpat sulilo túniússissoĸarnane, tauva pisissup pisinine aulajangiúnĩnaruniuk tunissaĸartup aperĸuteĸarneratigut perĸuteĸángitsumik utarĸisitsinane tamána nalunaerutigissariaĸarpâ. Taimailiúngitsôrune túniússinigssamik piumassaĸarsínautitaunine ánáisavâ. Ãma taimáisaoĸ aperineĸángíkaluardlunilũnît pisinerminik aulajangiússiumanine pivfigssaugatdlarnerane nalunaerutigingíkuniuk.

§ 27. Pivfigssaĸ túniússivigssaĸ ĸângiuterêrsoĸ túniússissoĸarpat, niorĸutip tákúnerane tunissaĸartuvdlũnît nalunaeruteĸarneratigut pâsineĸarpat túniússineĸ kingusigpatdlârtoĸ, niuveĸatigîgtut pisinerme ernĩnaĸ, taimáingigpatdle perĸuteĸángitsumik utarĸisitsinane, pisissup tunissaĸartoĸ nalunaerfigissariaĸarpâ kinguarsaineĸ táuna patsisigssarsiûtiginiarine. Taimnailiúngitsôrune kinguarsairieĸ kingusingnerussúkut patsisigssarsiûtigisínáungilâ. Pisissup pisinerminik atorungnaersitsisínautitaunine atorniaruniuk pisínautitaunerup tamatuma ánaineĸarnerane perĸuteĸángitsumik utarĸisitsinane tunissaĸartoĸ tamatumínga nalunaerfigissariaĸarpâ.

Pisissup kinguarsainera

§ 28. Aingaussat pisíssutigssat pivfigssaĸ erĸordlugo akilerneĸángigpata, pisissordlũnît aningaussat pisíssutit akilernigssaisa túngavigissãnik pivfigssaĸ erĸordlugo suliniuteĸángigpat, tauva tunissaĸartup ĸinigagssarâ pisineĸ atortĩnásanerdlugo atorungnaersísanerdlugulũnît. Taimáitordle kinguarsaineĸ pingâruteĸangãngigpat pisineĸ atorungnaersíneĸarsínáungilaĸ. Niuveĸatigîgtut pisinerme kinguarsaineĸ sunalũnît pingârtutut issigineĸartásaoĸ.

stk.2. Niorĸut turrissaĸ pisissumut túniúneĸarêrsimagpat tunissaĸartup pisineĸ atorungnaersísínáungilâ taimailissoĸarnigssânut patsisigssarsiũsserêrsirnassutut issigissariaĸángikune, niorĸutdlũnît pisissumit tigujumaneĸángigpat.

§ 29. Tunissaĸartoĸ nâvferartumik túniússuísagpat túniússugkatdlo tamaisa ingmíkûtârdlugit akilerneĸartásagpata túniússugkat atautsit akilernigssaisa tungâtigut § 28, stk. 1 nâpertordlugo pingâruteĸartumik kinguarsaineĸarnerane tunissaĸartoĸ pisínautitauvoĸ pisinerup túniússugagssat kingugdlît tungaisigut atorungnaersínigssânut, kinguarsaerĸingnigssap ârdlerĸutigínginigssânut píssutigssaĸángigpat. Ãma taimáitugssauvoĸ aningaussat tunissamut pisíssutit akilerneĸarnigssãnik kinguarsáussivigissaussut tungaisigut pisinerup atorrungnaersínigssânut, tunissaĸartoĸ § 28, stk. 2 nâpertordlugo periarsínaujungnaersimagaluarpatdlũnît.

§ 30. Tunissarĸartup pisineĸ paragrafit sujulînĩtut mardluk nâpertordlugit atorungnaersísaguniuk maleruarĸussat § 24-me aulajangerneĸartut nâpertordlugit ajunârutiminut taorsîvfigerĸussugssautitauvoĸ. Taorsĩssutigssat táuko avdlanik ajoĸusîneĸarsimaneranut ugpernarsautigssaileĸineĸ píssutigalugo aulajangerneĸartugssángúsáput aningaussanut niorĸutit taimatut sũssusigdlit pitsáussusigdlitdlo pivfigssame kinguarsaiviussume tunineĸartutut akîsa aningaussanit pisíssutinit amerdlanerússutáinut.

stk.2. Foretages salg af genstanden på forsvarlig måde og inden for en rimelig tid efter ophævelsen, lægges den ved salget opnåede pris til grund ved beregning af prisforskellen.*

§ 31. Aningaussat pisíssutigssat akilîvigssaĸ ĸângiuterêraluartoĸ akilerneĸangigpata, pisissordlũnît § 28-me taineĸartunik sulíssuteĸángitsôrpat, niorĸutdlo tunissaĸ pisissumut túniúneĸángitsôrpat, tauva tunissaĸartup pisineĸ atortĩnarniaruniuk pisissup aperĸuteĸarneratigut perĸuteĸángitsumik kinguarsainane tamána nalunaerutigissugssauvâ. Taimaili úngitsôrune pisinermik atortitsĩnarsínautitaunine ánáisavâ. Ãma taimáisaoĸ aperineĸángíkaluardlunilũnît pisinermik aulajangiússiumanine pivfigssaugatdlarnerane nalunaerutigíngíkuniuk.

§ 32. Aningaussat pisíssutit kingusinârutdlugit akilerneĸarpata, pisissordlûnît kingusinârdlune § 28-me taineĸartunik sulíssuteĸarnialerpat, tunissaĸartup kinguarsaineĸ píssutigalugo pisineĸ atorungnaersíniaruniuk pisissoĸ tamatumínga nalunaerfigissariaĸarpâ, niuveĸatigîgtut pisinerme ernĩnaĸ, taimáingigpatdle perĸuteĸángitsumik utarĸísitsineĸángitsumik. Taimailiúngitsôrune pisinermik atorungnaersitsisínautitaunine ánáisavâ.

§ 33. Pisissup niorĸut tunissaĸ pivfigssaĸ erĸordlugo áingitsôrpago tigúngitsôrpagulũnît, nangminerdlũnît pissûvdlune pivfigssaĸ erĸordlugo táussumúnga túniúneĸarsimángigpat, tauva tunissaĸartup niorĸut pisissup akiligagssânik isumagissagssarísavâ kinguarsautip ĸângiúnigssâta tungânut, imalũnît tunissaĸartup § 28 nâpertordlugo pisinermik atorungnaersitsisínautitaunine atúsavâ. Taimáitordle niorĸut nagsiúneĸarsimagpat pivfigssaminutdlo ángúsimavdlune tamána aitsât atúsaoĸ inoĸarpat tunissaĸartoĸ sivnerdlugo táussumínga tigusisínaussumik, tamánalo pisínaugpat aningaussartûtauvatdlãngitsumik ajoĸutauvatdlãngitsumigdlo.

§ 34. Tunissaĸartup aningaussartûtauvatdlãngitsumik ajoĸutauvatdlãngitsumigdlo niorĸut isumagítuarsínáungíkuniuk, pisissuvdlũnît taimailiornigssamut kajumigsârneĸarêraluardlune sivitsorutíngínerane pigissaliutíngigpago tunissaĸartoĸ pisínautitáusaoĸ niorĸutip táussuma tuninigssânut pisissup akiligagssânik. Tunineĸángínerane tunissaĸartup ajornángigpat pisissoĸ pissariaĸarneratut kalerrisârtugssauvâ. Foretages salg af genstanden ved en forsvarligt bekendtgjort og afholdt auktion eller på anden forsvarlig måde, kan køberen ikke gøre indsigelse mod den opnåede pris*. Tunineĸ ajornarpat, imalũnît ĸularnángitdluínarpat tuniniarnerane aningaussartûtit tuninerane akiussup matusínáusángíkai, tunissaĸartoĸ niorĸutip igínigssânut pisínautitauvoĸ.

§ 35. Niorĸut asiulertortugssáusagpat pârinigssâlũnît aningaussartûtigssauvatdlãsagpat tunissaĸartup táuna tunissugssauvâ paragrafime sujuliane aulajangersagkap nâneranĩtup kingunigssainik kigdligssaĸartitauvdlune. Avĸutigssat paragrafime tássane erĸartorneĸartut ardlât avĸutigalugo tuninigssâ ajoĸutáungitsumik utarĸisíneĸarsínáungigpat niorĸut ajornángínersiuínardlugo tunineĸásaoĸ.

§ 36. Pisissup kinguarsainera tunissaĸartup niorĸutip pârineranut aningaussartûtigiguniuk avdlatutdlũnît aningaussartûtiminut ilasautigiguniuk tauva taorsîvfigerĸusínauvoĸ taorsĩssutigssanutdlo ĸularnavêrĸusiutdlugo niorĸut tigúmĩnarsínauvdlugo.

§ 37. Tunissaĸartup niorĸut tunissaĸ ajunârutigssarísagpago, kisiáne pisissup iliûsai perĸutauvdlutik pivfigssaĸ erĸordlugo túniúneĸángigpat pisissup ajunãrutigssarilísavâ, taimáitordle niorĸutinik sũssusîsigut aulajangigkanik pisinerme niorĸutit aulajangigkat ingminit ĸimagutíneĸángínerine.

§ 38. (Atorungnaerpoĸ)

Pisissup akilîsínaujungnaertôrnera

§ 39. Pisineĸ nãmagserêrsoĸ pisissoĸ konkurserpat imalũnît akiligagssat pivdlugit táussuma isumaĸatigĩssutigssaliũnigssâ oĸaloĸatigĩssutigineĸartugssángorpat akilînigssaĸ utarĸivfigssaligaugaluartoĸ tunissaĸartoĸ niorĸúmik tigúmingnĩnarsínautitauvoĸ, imalũnît sumîvfingmît túniússiviussumît nagsiúneĸarsimagpat akilîsínaujungnaertup pigissainut túniúneĸarnigssânik akornusîsinautitauvdlune aningaussat pisíssutit pivfigssamut akilerneĸarfigssamingnut akilernigssaisa isumangnaitsumik ĸularnavêrĸusigaunigssâta tungânut. Túniússinigssamut pivfigssaĸ nagdlerêrsimagpat pigissatdlo tunissaĸartup kajumigsârineratigut taimatut ĸularnavêrĸusĩssuteĸángigpata pisineĸ atorungnaersísínauvâ.

stk.2. Aulajangersagkat táuko ãma atûtísáput pisinerup nãmagserêrneratigut aningaussat akilerĸussat pivdlugit erĸartũssutip píngitsailĩssúmik nãmagsitíneratigut pisissoĸ akîtsume akilernigssãnut akigssaerúsimassûtíneĸarpat, imalũnît niuvertûgune taimáitutut akilîssarnine unigtísimagpagit, imalũnît pigissarĸortússusiatigut ãma pâsinarpat ilimagissariaĸartoĸ aningaussat pisíssutit akilerneĸartugssángorpata akilersínaunaviángíkai.

§ 40. Pisissup konkurseĸarneranut pigissai ilautitaugpata, túniússinigssamutdlo pivfigssaĸ sule nagdlersimángíkaluartoĸ tunissaĸartup piumassarisínauvâ perĸuteĸángitsumik utarĸisitsinane aulajangîvfigineĸásassoĸ pigissat pisinerme peĸataussutut issigissariaĸarnersut. Pigissat peĸataussutut issigineĸartitáusángigpata tunissaĸartup pisineĸ atorungnaersísínauvâ.

§ 41. Niorĸut tunissaĸ konkurserneĸ autdlarterêrsoĸ konkursertup pigissainut ilautitagssatut túniúneĸarpat, aningaussatdlo pisíssutit akilerneĸángigpata tunissaĸartup niorĸut táuna uterterĸusínauvâ nalunaerfigineĸángíkune pigissat pisinerme peĸataussutut issigiumaneĸartut aningaussatdlo pisíssutit akilerneĸardlutik, imalũnît uvnit kajumigsârineĸarêraluartoĸ pisíssutit pivfigssame akilerneĸarfigssãne akilernigssãnut ĸularnavêrĸusîneĸángigpat. Niorĸut pigissanit tunineĸarpat imalũnîtdlo ãma pigissanit akilerdlugo nangminernit ima atugarineĸarsimagpat avdlángortípatdlârnago utertíneĸ ajornarsititdlugo, tauva tunissaĸartoĸ pisínautitauvoĸ pigissat pisinerme peĸataussutut issigilísavdlugit.

Niorĸutip tunissap amigauteĸarnera

§ 42. Niorĸut sunarpiaunera pineĸartoĸ pisiaugpat, táunalo amigauteĸarpat pisissup pisinine atorungnaersísínauvâ aningaussatdlũnît pisíssutit nâpertũtumik ilángausernigssât piumassarisínauvdlugo. Taimáitordle amigaut táuna pingâruteĸarsorinángigpat pisissoĸ pisinerminik atorungnaersitsitsisínautitáusángilaĸ tunissaĸartoĸ perĸuserdlûteĸarsimángigpat.

§ 43. Niorĸutinik sũssusîsigut aulajangigkanik pisinerme niorĸut túniúneĸartoĸ amigauteĸarpat pisissup pisinine atorungnaersísínauvâ imalũnît avdlamik pisiterĸusínauvdlune aningaussanigdlũnît pisíssutinik nâpertũtumik ilángausîvfigerĸusínauvdlune. 2. Niorĸut pisinerup nãmagsineĸarnerane iluaĸutáussutigssaraluaminik ĸularissariaĸángitsunik amigauteĸarpat, imalũnît amigaut táuna pisisitserêrníkut tunissaĸartup pârssinerdlungneratigut pilersimagpat, imalũnît tunissaĸartoĸ perĸuserdlûteĸarsimagpat pisissoĸ ajoĸusigaunerminut taorsîvfigerĸusínauvoĸ.

stk.2. Taimáitordle amigaut pingâruteĸarsorinángigpat pisineĸ atorungnaersíneĸarsínáungilaĸ avdlamigdlũnît pisitíneĸarnigssaĸ piumassarineĸarsínaunane tunissaĸartoĸ perĸuserdlûteĸarsimángigpat imalũnît amigauteĸarnera ilisimarêrsimángigpago akigssaiautigerujugssuarnago niorĸúmik amigauteĸángitsumik pigssarsivfigisínaussame nalâne.

stk.3. Tunissaĸartoĸ pissũngíkaluarunilũnît ajoĸuteĸarnermut taorsĩssutinik akilîssugssauvoĸ, taimáitordle tamatumane § 24-me aulajangersagkat taimaitdlutik atorneĸásavdlutik.

§ 44. Niorĸutip tunissap amigauteĸarnerata aulajangîvfigineĸarnigssâne, tunissaĸartup pârssinerdlungneratigut táuna amigautaulersimángigpat, pivfigssaĸ pisissup ajunârutigssaĸarfigiligagssâ erĸarsautigissariaĸarpoĸ.

§ 45. Ajoĸuteĸarnermut taorsĩssutigssat nautsorssornigssãnik § 25-me aulajangersagkat ãmátaoĸ atorneĸásáput niorĸutip amigauteĸarnera píssutigalugo pisineĸ atorungnaersíneĸásagângat.

§ 46. Tunissaĸartoĸ nâvferartumik túniússísagpat túniússinerdlo atauseĸ amigauteĸarpat pisissup § 42 ãma § 43 nâpertordlugit pisineĸ túniússamut táussumúngáinaĸ atorungnaersisínauvâ. Taimáitordle túniússagssanut kingugdlernut pisineĸ ãma atorungnaersísínauvâ táukua ãma amigauteĸarnigssât ilimagissariaĸásagpat, pisinerdlũnũme tamât atorungnaersísínauvdlugo túniússugkat ingmingnut ataĸatigîngneránik tamána píssuteĸartíneĸarpat.

§ 47. Pisinerup nãmagsíngínerane pisissup niorĸut tunissaĸ misigssorsimaguniuk imalũnît misigssorĸuvdlugo tunissaĸartup kajumigsârinera piviussumik patsiseĸarnane nâlángitsôrsimaguniuk, imalũniî pisinerup nãmagsíngínerane niorĸutip tunissap misiligutânik tunissaĸartup misigssuivfigssaĸartísimagpane amigautit taimatut misigssuinerme takusimassariaĸaraluagkane patsisigssarsiûtigisínáungilai tunissaĸartoĸ penĸuserdlûteĸarsimángigpat.

§ 48. Káutáussiníkut tunissineĸarpat niorĸutip amigauteĸarnera pisissup patsisigssarsiûtigisínáungilâ niorĸut tunineĸarame taigûtiminut nâpertũtûgpat tunissaĸartordlũnît perĸuserdlûteĸarsimángigpat. Taimáitordle uvane perĸússutigineĸartut atúsángitdlat niuvertup niorĸutine káutáussiníkut tuniniarpagit.

§ 49. Tunissaĸartup amigaut iluarsíssuserumagpago niorĸúmigdlũnît avdlamik túniússaĸarumagpat pisissup tamána nãmagĩnartariaĸarpâ túniússamik utarĸissugssautitauvfingme nãngínerane tamána pisínaugpat (tak. § 21), nangminerdlo nalunaitsumik aningaussartûtiginerusínáusángíkuniuk ajoĸutigssarisánáusángíkuniugdlũnît.

stk.2. Pisissup taorsîvfigenĸusínautitaunera aulajangersagkamut tássunga agtûmássuteĸángilaĸ.

§ 50. Niorĸutip tunissap amigautai pivdlugit inatsíme matumane aulajangerneĸartut taimatut atúsáput túniússugkat angnikípatdlârpata, pisissup nautsorssûtigissariaĸarsimagpago túniúneĸartut táuko isumaĸatigĩssúmut nãmagsingnigdluínautigssatut erĸarsáuneĸartut. Taimáitoĸartitdlugo pisissoĸ § 43 nâpertordlugo niorĸúmik avdlamik túniússerĸussisínáungilaĸ, tamatumúngale taorsiutdlugo amigautaussut kingorna túniúneĸarnigssât piumassarísínauvdlugo, táuko túniúneĸartugssat amerdlanerssarigaluarpatigit imalũnît ikingnerssarigaluarpatigit.

§ 51. Niuveĸatigîgtut pisinerme niorĸut pisiaĸ túniúterêrsimagpat, imalũnît misiligutigssaĸ isumaĸatigĩssutigissaĸ perêrsimaguniuk pisissoĸ iluamêrsumik niuvertut píssuserissagssãtut misigssuissugssauvoĸ. Taimáitordle niorĸut sumîvfingmit sumîvfingmut avdlamut nagsiússagssaugpat pisissoĸ misigssuissugssautitáusángilaĸ nagsiússap pivfigssâne § 56 maligdlugo nangmineĸ isumagissagssamisut túniúneĸartugssángúngínerane.

§ 52. Pâsineĸarpat niorĸut tunissaĸ amigauteĸartoĸ pisissup amigaut táuna patsisigssarsiûtiginiaruniuk tunissaĸartoĸ tamatumínga nalunaerfigissugssauvâ, niuveĸatigîgtut pisinerme ernĩnaĸ, taimáingigpatdle perĸuteĸángitsumik utarĸisitsinane. Amigaut táuna pâserêraluardlugo pâserêrsimassariaĸaraluardlugulũnît taimatut nalunaeruteĸángíkune nalunaernigssaraluane táuna kingorna atortíniarsínáungilâ.

stk.2. Pisissup pisineĸ atorungnaersíniaruniuk imalũnît kingornatigut malingnáussivigerĸuniarune niorĸúmigdlũnît avdlamik tunerĸuniarune tarmána perĸuteĸángitsumik utarĸisitsinane tunissaĸartumut nalunaerutigísavâ. Taimailíungíkunile tigujumángitsôrnigssânut kingornatigutdlũnît malingnáussivfigerĸunigssaminut pisínautitaunine ánáisavâ.

§ 53. Pisissup amigautinik patsisigssarsiûteĸarsínaunerminik ánaissaĸarnigssânik aulajangersagkat paragrafime sujulianĩtut atortineĸásángitdlat tunissaĸartoĸ perĸuserdlûteĸarsimagpat mianerssuaitdliornerujugssuarmutdlũnît pissûtitagssángortísimagpat, tamánalo pisissup ajoĸutigssarujugssuanik kinguneĸartugssaugpat.

§ 54. Pisissup niorĸutip ingminut túniúneĸarneranît ukiut marluk ĸângiutíngínerane amigáumik patsisigssarsiûteĸarniarnerminik tunissaĸartoĸ nalunaerfigíngíkuniuk nalunaernigssaraluane táuna kingorna atortíniarsínáungilâ tunissaĸartup niorĸut sivisunerussumik ajoĸusitsailiorniarpago tunissaĸartordlũnît perĸuserdlûteĸarsimángigpat.

Imm. 2 Sanaartornermi atortussanik pisinermi piffissarititaq imm. 1-imi eqqaaneaqrtoq sanaartukkap tunniunneqarneraniit ukiunik 5-inik sivisussuseqarpoq, atortussalli pisisumut tunniunneqarneranniit sivisunerpaamik ukiunik 6-inik sivisussuseqassaaq.

Niorĸutit túniuterîgkat piumajungnaernigssãnik pisineruvdlo taimaitíneĸarnigssânik aulajangersagkat

§ 55. Pisissup niorĸut pigiliuterêrsimaguniuk, piumajungnaerniaruniugdlo pârssarinigssâ pissugssauvfigâ tamatumûnákutdlo aningaussartûtigissarminik tunissaĸartumut taorsîvfigerĸusínauvdlune. Maleruarĸussat §§ 34-me 35-milo aulajangersagkat taimaitdlutik atorneĸásáput.

§ 56. Niorĸut nagsiússaugpat nagsiússavdlo pivfigssâne pisissup pigiliúsinauguniuk, piumajungnaeruniugdlo tunissaĸartup akiligagssânik tigúmissarissugssauvâ.

stk.2. Tamánale atúsángilaĸ tunissaĸartoĸ nangmineĸ nagsiússap pivfigssâne najûgpat, imalũnît umiarssûp usînut ugpernarsáumik pigissalik imalũnît inuk avdla tunissaĸartoĸ sivnerdlugo nioĸúmik isumagingnigsínaussoĸ tássanîgpata, imalũnît pisissup aningaussat pisíssutit akilertínagit niorĸut pigissaliúsínáungigpago, imalũnît avdlanik aningaussartûteĸarujugssuartínane ajoĸutigssarsitínanilũnît pigissaliúsínáungigpago.

stk.3. Pisissup niorĸut pigissaliuterêrsimagpago maleruarĸussat paragrafime sujulianĩtut atorneĸásáput.

§ 57. Pisineĸ taimaitíneĸásagpat tunissaĸartoĸ niorĸúmik utertitsissugssautitáusángilaĸ akitut tigussane utertíngíkunigit, pisissordlo aningaussanik pisíssutinik utertitsissugssautitáusanane pisimassane túniúneĸarnerisut píssuseĸartíneruvdlugit amerdlássuseĸartíneruvdlugitdlo utertíngíkunigit.

§ 58. Niorĸut asiugaluarpatdlũnît avdlángorsimagaluarpatdlũnît pisissup sujuliane aulajangersagaĸ atortûtínago pisineĸ atorungnaersísínauvâ niorĸutip asiunera avdlángorneralũnît pissartutut avdlatut pisimassumik niorĸutivdlũnît nangmineĸ píssusianik niorĸutivdlũnît misigssornigssânut sulíssutigissariaĸartunik amigautivdlũnît pisinerup atorungnaersitauneranik kinguneĸartup pâsineĸángínerane pâsineĸarêrsimassariaĸángíneranilũnît suliákersûtaussunik píssuteĸarpata. 2. Pisissup pisineĸ atorungnaersísaguniuk niorĸúmigdlũnît avdlamik tunerĸúsagune niorĸut tigúmĩnarsínauvâ taorsĩssutigssat akilíngisat tunissaĸartumit akilerneĸarserdlugit, imalũnît taorsĩssutigssat isumangnaitsumik ĸularnavêrĸuserneĸarserdlugit.

Túngavigssáungitsumik túngaveĸarneĸ

§59. Oĸautigineĸarpat niorĸut tunissaĸ pisinerup nãmagsinerane avdlamit tunissaĸartũngitsumit pigineĸartoĸ, tunissaĸartoĸ pissugssaunerminik utorĸatsíssutigssalingmik kúkutârisimagaluarpatdlũnît pisissoĸ ajoĸusigaunerminut táussumúnga taorsîvigerĸusínauvoĸ. Tamánale atúsángilaĸ pisissoĸ pisinerup nãmagsinerane malerûtĩnarsimángigpat.

Misiligutigssamik pisineĸ

§ 60. Niorĸut misiligutigssatut umerugagssatutdlũnît pisiaugpat túniuterîgaugpatdlo pisissup pisinine pigiliutigísavâ pivfigssap isumaĸatigĩssutigissap ĸângiutíngínerane, imalũnît pivfigssamik isumaĸatigĩssutigissaĸángigpat nâpertũtumik pivfigssaĸartitauvfiup ĸângiutíngínerane tunissaĸartoĸ nalunaerfigíngíkuniuk niorĸut tigúmĩnarniángikine.

stk.2. Pisissup niorĸut misiligutigssatut umerugagssatutdlũnît tigúmititdlugo ajoĸuseratarsínaunera akissugssauvfigâ.

Inatsit mána nâpertordlugo nalunaeruteĸartarnerit

§ 61. Pisissup nalunaerutâ §§ 6-ime, 26-me, 27-me, 52-ime 54-imilo erĸartorneĸartutut nalunaerasuartautíkut agdlagkatigutdlũnît isumagissagssángordlugo túniúneĸarpat, imalũnît angatdlássíssutigssaĸ avdla isumangnaitsoĸ atordlugo táussumánga angatdlatagssángordlugo túniúneĸarpat, nalunaerutip táussuma kinguarsagaunera ángutíngitsôrneralũnît nagsiússissup pissagssaminik ánaissaĸautigísángilâ.

stk.2. Ãma taimáisaoĸ tunissaĸartup nalunaerutaine §§ 31-me 32-milo erĸartorneĸartune.

Tunissaĸarnermut aulajangersagkat ilaisa pingâruteĸarnerat

§ 62. Niortĸut tunineĸarpat sumîvfingme oĸautigineĸartume umiarssuarmut usiliúneranît pisissumit ajunâruteĸarfiusínaussúngordlune (fob) pisissup umiarssuaĸ átartugagssarísavâ imalũnît niorĸutip sumîvfingmit tássánga angatdlánigssânut umiarssuarme inigssaĸartísavdlugo.

stk.2. Niorĸutip umiarssuarmut usilersûvfigssânut nagsiúnigssâ tunissaĸartup isumagissagssarâ akiligagssaralugulo usilersũnigssânutdlo suliákersûteĸásavdlune tamatumane inatsisaussut ilerĸorineĸartartutdlũnît maligdlugit niorĸúmik umiarssuákut nagsitsissup isumagissagssainik.

stk.3. Niorĸut umiarssûp saneráta iluanut perêrpat tunissaĸartoĸ niorĸúmut tássunga ajunâruteĸartugssaujungnáisaoĸ.

stk.4. Niorĸut amigauteĸarnersoĸ pivfigssame tássane ĸanoĸ ínera najorĸutaralugo aulajangîvfigineĸásaoĸ, taimatutdlo ãma pivfigssame tássane amerdlássuseĸarnera túngavigssángortíneĸásaoĸ aningaussat pisíssutigssat ússersautit, oĸimailútat kisitsisitdlũnît atordlugit nautsorssorneĸásagpata.

stk.5. Pisissup umiarssuarmik átartugagssarsinera umiarssûvdlũnît iluane inigssarsíss ússinera pisissumut pissugssáussusilĩssutáusángitdlat niorĸutip píssúneĸarfigssaminut ángutíngínerane misigssornigssânut, tunissaĸartumutdlũnîtdlo akornutigssáusanatik pissagssaĸarfigissame §§ 15-ime, 28-me 39-milo erĸartorneĸartut atornigssãnut.

stk.6. Pisissoĸ tamána ingmíkut isumaĸatigĩssuteĸarfigineĸángíkaluarpatdlũnît umiarssũp usîsa ugpernarsautãnik takutíneĸardlune § 71-ime aulajangigaĸ nâpertordlugo akilîssugssauvoĸ.

§ 63. Niorĸut »nagsiúnera tunissaĸartumit akilerîgkamik« (fragtfrit) pisiaugpat pivfĩgssânut nagsiúnera tunissaĸartup isumagissagssarâ akiligagssaralugulo (cost and freight, c & f, c f).

stk.2. Ajunârutigssartâ pisissumut tugtugssángúsaoĸ niorĸut táuna maleruarĸussat § 10-me aulajangerneĸartut nâpertordlugit angatdlássissugssamut túniúneĸariarpat umiarssûvdlũnit sanerâta iluanut inigssíneĸariarpat.

stk.3. Niorĸut amigauteĸarnersoĸ ajunârutausínaunerata pivfigssame pisissumut tugtugssángorfiane ĸanoĸ ínera najorĸutaralugo aulajangîvfigineĸásaoĸ, taimatutdlo ãma pivfigssame tássane amerdlássuseĸarnera túngavigssángortíneĸásaoĸ aningaussat pisíssutigssat ússersautit, oĸimailútat kisitsisitdlũnît atordlugit nautsorssorneĸásagpata.

stk.4. Pisissoĸ tamána ingmíkut isumaĸatigĩssuteĸarfigineĸángíkaluarpatdlũnît umiarssûp usîsa ugpernarsautãnik nagsiússatdlũnît agdlagartãnik takutíneĸardlune § 71-ime aulajangigaĸ nâpertordlugo akilîssugssauvoĸ.

stk.5. Aningaussat pisíssutit niorĸutip ángúnerane akilerneĸartugssángorêrsimángíkaluarpatalũmît nagsiúnerata akia tunissaĸartumit akilerneĸarêrsimángitsoĸ pisissup akilertugssauvâ aningaussanut pisíssutinut ilángautigssamik, kisiáne ernianut taorsĩssutitaĸángitsumik.

§ 64. Niorĸut nagsiúnera sitdlímaserneralo akigssânut ilánguterêrdlugit »cif« (cost, insurance, freight)-imik, imalũnît »caf« (coût, assurance, fret)-imik tunineĸarpat paragrafime sujuliane aulajangigaĸ atúsaoĸ.

stk.2. Tauvalo tunissaĸartup nagsiússap ilânut ajunârutigssaĸarfigíngisaminut pisissoĸ pissarnertut sitdlímasĩssutísavâ. Tunissaĸartoĸ taimatut sitdlímasĩssuteĸángigpat tamána píssutigalugo pisineĸ atorungnaersíneĸarnane, pisissoĸ ajoĸusernernut sitdlímasĩngitsôrnerup kingunerissariaĸagainut taorsîvfigerĸusínauvoĸ, nangminerdlũnît sitdlímasîsinauvdlune aningaussartûtinilo nâvferagkamik aningaussanut pisíssutinut ilángautigalugit.

§ 65. Niorĸut sumîvfingme nalunaigkame »túniuterîgkatut«, imalũnît sujumut akilerîgkamik

»frit« (franco)-mik tunineĸarpat tamána túniússinertut issigineĸásángilaĸ niorĸutip sumîvfingmut tássunga ángutíngínerane. Tunissaĸartup taimailivdlune tássunga nagsiúnera isumagissagssarâ akiligagssaralugulo nagsiúneranilo ajunârutigssartâ pissũssuteĸarfigssaralugo.

stk.2. Niorĸut amigauteĸarnersoĸ pivfigssaminut ángúnerane ĸanoĸ ínera najorĸutaralugo aulajangîvfigineĸásaoĸ, taimatutdlo ãma pivfigssame tássane amerdlássuseĸarnera túngavigssángortíneĸásaoĸ aningaussat pisíssutigssat ússersautit, oĸimailútat kisitsisitdlũnît atordlugit nautsorssorneĸásagpata.

stk.3. Oĸautsit »fragtfrit«, »c & f«, »c f«, »cif« imalũnît »cafo ip oĸausiliorneĸarnerine oĸautsip »leveret« (»túniuterîgaĸ«) atorneĸarnera aulajangersagkat taineĸartut pâsineĸarnigssãnut pingâruteĸángilaĸ.

§ 66. Niorĸut nôriarfigssalingmik, sôrdlo »migssiliordlugit«, »uvángãnît ûnga« ássigissáinigdlũnît amerdlássutsimigut oĸautigineĸardlune pisiaugpat tunissaĸartoĸ ĸinigagssaĸartugssauvoĸ, takuneĸ ajornásagpat nôriarfigssaĸ táuna pisissumut iluaĸutigssángordlugo akuerissaussoĸ.

stk.2. Taigût »migssiliordlugit« atorneĸarpat nôriarfigssaĸ táuna usinut ĸúmut ámutdlũnît 10 pct-iúsaoĸ avdlatigutdle 5 pct-iúsavdlune.

§ 67. »Usit atautsit« tunineĸarpata tunissaĸartoĸ umiarssuarmut tássunga niorĸutigssanik avdlanik nagsartitaĸásángilaĸ. Taimáitoĸásagpat, pisissumutdlo tamána ajoĸutigssaulersínaugpat pisissup pisineĸ atorungnaersísínauvâ. Pisineĸ atorungnaersíneĸásagpat atorungnaersíneĸásángigpatdlũnît ajoĸuserneĸarnerminut taorsîvfigerĸusínautitauvoĸ.

§ 68. Isumaĸatigĩssutigissaugpat niorĸut ĸáumatip »autdlarĸautâne« (»primo«), »ĸerĸane « (medio«) imalũnît »naggatâne« (»ultimo«) túniúneĸásassoĸ pisiáusassordlũnît, táuko tugdleríngnermíkut ima pâsineĸásáput: ĸáumatip uvdluisa sujugdliánît ĸulinganut, arĸarnánit tyvendeánut, enogtyvendeánîtdlo uvdluisa naggatãnut.

stk.2. Pápiaranik nalilingnik pisinerme »autdlarĸautâne« isumaĸarpoĸ ĸáumatip uvdlua uvdluínaĸ sujugdleĸ arfiníngornerúngitsoĸ,»ĸerĸane« ĸáumatip uvdluisa femtendeat, imalũnît uvdloĸ táuna nagdliútûgpat arfiníngornerugpatdlũnît uvdluínaĸ kingulia, kîsalo »naggatâne« ĸáumatip uvdlua uvdluínaĸ kingugdleĸ arfiníngornerúngitsoĸ.

§ 69. Niorĸúmik tunissaĸartoĸ pissugssautigpat »niorĸúmik umiarssuákut nagsitsinigssamut« imalũnît »umiarssuaĸ pisatsersordlugo usilersordlugulo autdlartitsinigssamut« pivfigssarititap taissap ĸângiutíngínerane, umiarssuákut nagsiússineĸ umiarssuarmigdlũnît autdlartitsineĸ pivfigssaĸ erĸordlugo nãmagsineĸartutut issigineĸásáput niorĸut pivfigssarititap nãngínerane usiliúneĸarpat.

stk.2. Umiarssûp usînut ugpernarsaut agdlangneĸarêrpat agdlangneĸarneranitdlo takugssáungigpat pivfigssaĸ erĸordlugo usilersũssineĸarsimassoĸ, pisissup niorĸutigssaĸ táuna tigujumángitsôrsínauvâ.

§ 70. »Aningaussángugkanik akilînigssaĸ« isumaĸatigîssutaugpat pisissoĸ niorĸutip tunissap ingminut atugagssángortitaunera ilutigalugo akilîssugssauvoĸ (tak. §§ 14 ãma 15).

§ 71. Pisissoĸ umiarssûp usînut ugpernarsáumik takutíneĸardlune akilîssugssángortíkune (»kontant mod konossement« ássigissânigdlũnît), imalũnît umiarssûp usînut ugpernarsáumik takutíneĸardlune akiligagssat agdlagartãnik akuerssissugssángortíkune niorĸutip tunissap sule ángúsimángínera misigssorfigssaĸartísimángíneralũnît píssutigĩnardlugit akilĩngitsôrumasínaunanilo akuerssiumángitsôrsínáungilaĸ.

stk.2. Umiarssûp usînut ugpernarsautip takutíneratigut akilînigssaĸ akuerssinigssardlũnît piumassarineĸarpata niorĸutip regningia pisissup tigorêrsimassariaĸarpâ, tássûnákutdlo ãma umiarssûp usînut ugpernarsaut, tunissaĸartup

niorĸut táuna ingminut sitdlímasigagssaritípago, sitdlímasînerup ugpernarsautânik ilaĸartítariaĸarpoĸ.

stk.3. Sujulîne aulajangersagaĸ taimaitdlune atorneĸásaoĸ pisissoĸ nagsiússat agdlagartánik § 16-ime erĸartorneĸartumik takutíneĸardlune akilîssugssángortigpat.

Nangminĩnaĸ atugagssanik pisineĸ

Aningaussat pisíssutit

§ 72. Pisiap akia akivdlũnît angíssusigssâta aulajangernera isumaĸatigĩssúme avdlatigutdlũnît takuneĸ ajornarpata pisissoĸ akilîssugssauvoĸ isumaĸatigĩssuteĸarnerme niorĸutip sũssusia ĸanordlo ítũssusia, niorĸúmut taima ítumut akiussartut ãmalo pisiarineĸarneranepíssutsit nâpertûtigalugit nãmaginartutut issigineĸartugssamik.

Túniússivigssaĸ

§ 73. Tunissaĸartup niorĸut nagsiútugssaugpago túniússineĸ pisimassutut issigissariaĸarpoĸ niorĸut pisissup pigissarilerpago.

Kinguarsainerit il.il.

§ 74. Niorĸut pivfigssautitame aulajangigkame túniúneĸángigpat, tamánalo pisissup pissũssutigíngigpago imalũnît pisissup ajunârutigeratarsínaussânik píssuteĸángigpat, tamána kinguarsainertut issigineĸartugssauvoĸ.

stk.2. Kinguarsaineĸartitdlugo pisissup pisinine atorungnaersísínauvâ kinguarsaineĸ angnikitsũngitsumik ingminut pingâruteĸarpat tunissaĸartuvdlo tamána nautsorssũtigerêrsimarêrtariaĸaraluarpago. Ãma taimáisaoĸ tunissaĸartup piumavfigineĸarêraluardlune pivfigssap nalerĸútumik pisissup aulajangigâta ĸângiutíngínerane niorĸut túniutíngigpago, imalũnît taima pivfigssalîneĸarsimángigpat tauva kingusinârpatdlãngitsumik túniutíngigpago.

§ 75. Tunissaĸartup isumaĸatigĩssúme patsisigssautitane túngavigalugo túniússinigssaĸ kinguartigpago pisissup pisinine atorungnaersísínauvâ tunissaĸartup piumavfigineĸarêraluardlune pivfigssap nalerĸútumik pisissup aulajangigâta ĸângiutíngínerane niorĸut túniutíngigpago, imalũnît taima pivfigssalîneĸarsimángigpat tauva kingusinârpatdlãngitsumik túniutíngigpago.

Pisatap tuniniakkap isumaqatigiissummut naapertuunnera (amigaatit)

§ 75 a. Pisataq tuniniagaq suussutsimigut, angissutsimigut, pitsaassutsimigut piginnaasamigullu allatigut isumaqatigiissummut naapertuutissaaq, pisisullu pisinerminut atatillugu paasissutissat pisariaqartut pissavai ikkussuinissaq, atuinissaq, toqqortarinninnissaq pisiamillu aserfallatsaaliuinissaq siunertaralugu.

Imm. 2. Illuatungeriit isumaqatigiissutiminni allamik ilanngussaqarsimanngippata, pisiaq

1) imatut qajannaassuseqassaaq allanillu piginnaasaqassalluni kiisalu poortorsimassaaq, pisisup pisiap qanoq ittuunera pissutsillu allat naapertorlugit naleqquttumik pissutissaqarluni

ilimagisaatut issalluni,

2) atorfissaminut piukkunnartuussaaq, pisattat taassumatut ittut atorneqarfissaannut tulluartuussalluni,

3) pisisup immikkut siunertaanut piukkunnartuussaaq, tuniniaasup pisisoq tamatuminnga ilimasunnerulersissimappagu, aammalu

4) nioqqutissap misiliutip imaluunniit ilusilersukkap, tuniniaasup pisinermi pisisumut saqqummiussimasaata, piginnaasaasa assinginik piginnaasaqassaaq.

§ 76. Pisiaq amigaateqarsimassaaq

1) pisataq taaguummut tunisinermi taaguutigitinneqartumut naapertuutinngippat, imaluunniit tuniniaasoq pisinerup naammassineqarnerani eqqunngitsunik paatsiveerussaataasunilluunniit paasissutissiisimappat, isumaqartoqanngippat tamakku pisisup pisattamik naliliineranut pingaaruteqanngitsuusut,

2) tuniniaasoq imaluunniit siornatigut tuniniaasuusimasoq pisattap poortuutaani, ussassaarutini imaluunniit nalunaarutini allani, tamanut pisisumulluunniit ilisimasassiissutitut naatsorsuussaasuni, nr. 1-imi eqqaaneqartutut paasissutissiisimappat,

3) tuniniaasup pisisoq pissutsinik, pisisup pisattamik naliliineranut pingaaruteqartumik, tuniniaasullu ilisimasaanik imaluunniit ilisimasariaqaragaanik paasissutissinngitsoorsimappagu, imaluunniit

4) pisataq isumaqatigiissummi allassimasuniit aamma pissutsinit atuuttuniit allaaneruppat imaluunniit ajornermik pitsaassuseqarpat imaluunniit atorneqarsinnaassuseqarpat, aamma § 75 a-mi piumasaqaatit naammassineqarsimanngippata.

Imm. 2. Pisisup paasissutissaq, kingusinnerpaamik isumaqatigiissuteqartoqarnerani aaqqinneqarsimasoq eqqunngitsutut imaluunniit paasiuminaatsutut taasinaanngilaa.

Imm. 3. Atortussat, pisisup pissarsiarisimasai, amigaateqartutut taaneqarsinnaanngillat tuniniaasoq ilitsersuisussaatitaanerminik sumiginnaasimanngippat.

§ 77. Pisatap tuniniakkap amigaateqarneranik pisisup taakkartuisinnaannginnera pillugu isumaqatigiissummi aalajangersakkat pissamaarusiussallu allat, assersuutigalugu tuniniagaq taamaatsillugu tunineqarnerarlugu, pisisumut atuutsinniarneqarsinnaanngillat.

Imm. 2. Kaattaassinermi tamanut ammasumi, pisisup nammineerluni najuunnissaminut periarfissaqarfigisaani, atornikunik pisinermi, pisisoq taamaallaat amigaateqarneraasinnaavoq tamanna § 76, imm. 1, nr. 1-3-mut naapertuuppat imaluunniit pisiaq pisisup pissutsit naapertorlugit naatsorsuutigisaaniit assut ajorneruppat.

§ 77 a. Pisataq tuniniagaq amigaateqarnersoq aalajangiinermi, nioqqutissaq ajortissagaluarpat kiap akiliisussaanerata nalorninartoqarnerata nalaani, nioqqutissap qanoq issusaa aallaavigalugu aalajangiisoqartassaaq. Nioqqutissaq tamatuma nalaani amigaateqarpat tuniniaasup tamanna akisussaaffigissavaa, tamanna kingusinnerusukkulluunniit paasineqaraluarpat.

Imm. 2. Pisataq tuniniagaq §§ 75a-77 naapertorlugu piumasaqaatigineqarsinnaasunut naapertuutinngippat, tamannalu tuniniaasup pisussaaffimminik isumaqatigiissummiittunik naammassinnissimannginneranik pissuteqarpat, pisiaq imm. 1 apeqqutaatinnagu tamatigut amigaateqarsimassaaq.

Imm. 3. Tunniussinermiit qaammatit arfinillit qaangiutsinnagit paasinarsippat tuniniagaq piumasaqaatinut §§ 75 a aamma 76-imiittunut naapertuutinngitsuusoq, ilimagineqassaaq naapertuutinnginneq piffissami imm. 1-imi eqqaaneqartumi piusimasoq, imaanngippat taamatut ilimasunneq tuniniarneqartup imaluunniit naapertuutinnginnerup suussusaanut atassuserneqarsinaanngitsuusoq.

§ 77 b. Pisisoq amigaammik, isumaqatigiissusiortoqarnerani ilisimasimasaminik imaluunniit ilisimasariaqarsimasaminik, taakkartuisinnaanngilaq, tamanna isumaqatigiissummiittunik tunngaveqanngippat imaluunniit tuniniaasoq nalinginnaasumik unneqqarissaarnermut akerliusumik iliuuseqarsimanngippat.

Pisisup amigaatinik taakkartuinissaminut pisinnaatitaanera

§ 78. Pisataq tuniniagaq amigaateqarpat pisisup periarfissarai

1) amigaataasumik iluarsiivigineqarnissaq

2) nioqqutissamik allamik tunineqarnissaq, isumaqatigiissummut naapertuuttumik (allamik tunniussineq),

3) pisiap akianik naleqquttumik appaaffigineqarnissaq, imaluunniit

4) pisiamik utertitsinissaq, amigaat annikigisassaanngitsuuppat.

Imm. 2. Pisisup piumasarisinnaanngilaa allamik tunniussisoqassasoq imaluunniit iluarsiisoqassasoq, pisinnaatitaaneq toqqarneqartoq naammassineqarsinnaanngippat imaluunniit tuniniaasoq amerlavallaanik aningaasartuuteqartinneqassappat. Tamatumani isiginiarneqartassaaq nioqqutissap tuniniakkap amigaateqanngitsup nalinga, amigaatip pingaassusaa aammalu pisinnaatitaaneq alla pisisumut ajoqutaanngitsumik naammassineqarsinnaanersoq.

Imm. 3. Tuniniaasoq iluarsiinissamik imaluunniit allamik tunniussinissamik neqerooruteqarpat, pisisup piumasarisinnaanngilaa pisiap akia naleqquttumik appaaffigineqassasoq imaluunniit pisiaq utertsinneqassasoq.

Imm. 4. Tuniniaasup iluarsiinissamik imaluunniit allamik tunniussaqarnissamik piumasaqaatit imaluunniit neqeroorutit piffissap naleqquttup iluani naammassissavai, pisisumut aningaasartuutaanngitsumik aammalu annertuumik ajoqutaanngitsumik, tak. § 79. Taamatut pisoqanngippat, pisisup piumasarisinnaavaa pisiami akianik appaaffigineqassalluni, allamik tunineqassalluni imaluunnit amigaataasumik iluarsiisitsilluni tuniniaasup akiligaanik, taamaattoqarsinnaappat amerlavallaanik aningaasartuuteqartoqarani.

§ 79. Iluarsiineq imaluunniit allamik tunniussineq piffissap naleqquttup iluani pisimanersoq aalajangiinermi, tak. § 78, imm. 4, pingaarnermik isiginiarneqartassaaq pisattap suussusaa, amigaatip qanoq ittuunera aamma pisisup pisattamik pisariaqartitsinera, aamma isiginiarneqassalluni tuniniaasup nammineq akilikkaminik pisisoq pisatamik taartitut atugassissimaneraa.

Imm. 2. Pisisup pisiaminut akiliutissani uninngatissinnaavai, iluarsiinissamik imaluunniit allamik tunniussinissamik piumasaqaatit imaluunniit neqeroorutit naammassineqarnissaasa tungaannut. Amigaat pingaaruteqanngitsutut isigineqartariaqarpat, pisisup aningaasat, amigaatip iluarsiivigineqarneranut akiliutigineqartussat qaangerlugit amerlassuseqassangatinneqartut uninngatissinnaanngilai.

Amigautinut taorsĩssuteĸarneĸ

§ 80. Pisissoĸ amigauteĸarnerup kingunerissânik ánaissaĸarune ajoĸutigssarsinerminut taorsîvfigerĸusínauvoĸ

1) tunissaĸartoĸ perĸusersuíssutsimut akerdliussumik iliorsimagpat,

2) tunissaĸartup pâsinerdlûtausínaussunik erĸortutut issigissariaĸángisaminik pisissoĸ navsuiauteĸarfigigpago,

3) tunissaĸartup amigautinik nalúngerîgkaminik nalúngerêrtariaĸaraluagkaminigdlũnît pisissoĸ ilisimatíngitsôrpago,

4) niorĸut ĸanoĸ ítũssutsimigut isumangnaerîgkatut issigissariaĸaraluartunik amigauteĸarpat, imalũnît

5) pisinerup nãmagserêrneratigut tunissaĸartup sumigínaineranik amigaut píssuteĸarpat.

stk.2. Pisianik sũssutsimíkut aulajangigkanik pisinerme ãmátaoĸ pisissoĸ ajunâruteĸarnerminut taorsîvfigerĸusínauvoĸ § 43, stk. 3 nâpertordlugo.

Amigautit iluarsíssuteĸarnigssãnik nalunaerneĸ

§ 81. Pisisoq amigaammik taakkartuiniaruni, amigaat paasiguniuk tuniniaasoq tamatuminnga nalunaarfigissavaa piffissap naleqquttup iluani. Taamaaliortoqanngippat pisisup amigaammik taakkartuisinnaanini annaassavaa. Pisisup amigaammik paasinninneraniit qaammatit marluk qaangiutsinnagit nalunaaruteqarneq piffissaq eqqorlugu pisutut tamatigut isigineqartassaaq.

§ 82. § 81 atortíneĸásángilaĸ tunissaĸartoĸ perĸusersuíssutsimut akerdliussumik iliorsimagpat mianerssuaitdliorujugssuarsimagpatdlũnît.

§ 83. Pisissup niorĸutip ingminut túniúneĸarneranit ukiut 2 ĸângiutíngínerane tunissaĸartoĸ patsisigssarsiûteĸarniarnerminik nalunaerfigíngíkuniuk kingusingnerussúkut taimailiorsínautitaunine atortûtíniarsínáungilâ, tunissaĸartoĸ pissugssautíngigpat niorĸutip sivisunerussumik pârĩnarnigssânut, imalũnît perĸusersuíssutsimut akerdliussumik iliorsimángigpat.

Imm. 2. § 54, imm. 2, taamatulli atuutissaaq.

§ 84. Ãmátaoĸ §§ 81 ãma 83 nâpertordlugit nalunaerutigingningnigssat ingerdlatíneĸarsínáuput tunissagssiortumut imalũnît inûtigssarsiúmik ingerdlataĸartumut avdlamut pisinermut peĸatigititdlugo niorĸutip amigautigisínaussaisa iluarsíssuserneĸarnigssãnut pigínautísimassunut. Ãmátaoĸ pisinerne § 4 a, stk. 2-me taineĸartune nalunaerutigingningnigssat ingerdlatíneĸarsínáupútaoĸ inûtigssarsiúmik ingerdlataĸartumut tunissaĸartoĸ sivnerdlugo isumaĸatigĩssuteĸarfigingnigtumut isumaĸatigĩssúmigdlũnît atortitsissumut.

§ 85. Pisisoq amigaammik nioqqutissiortumut imaluunniit inuussutissarsiutilimmut allamut, pisinermut atatillugu amigaataasinnaasunik iluarsiiumasimasumut taakkartuiguni, pisisup amigaat paasiguniuk tamanna tuniniaasumut imaluunniit inuussutissarsiutilimmut allamut piffissap naleqquttup iluani nalunaarutigissavaa. Taamaaliortoqanngippat pisisup amigaammik taakkartuisinnaanini annaassavaa. Pisisup amigaammik paasinninneraniit qaammatit marluk qaangiutsinnagit nalunaaruteqarneq piffissaq eqqorlugu pisutut tamatigut isigineqartassaaq.

§ 86. § 61, stk. 1 ãmátaoĸ atortûvoĸ pisissumit nalunaerutigingningnerne §§ 81-ime ãma 83-85-ine taineĸartune.

Inatsisit toqqarneqarsinnaasut pillugit isumaqatigiissutit ilaat

§ 87. Isumaqatigiissummi aalajangerneqarsimappat, nunami Kalaallit Nunaata aamma Det Europæiske Økonomiske Samarbejdsområdip avataaniittumi inatsisit isumaqatigiissummut atuutsinneqassasut, atuisoq Kalaallit Nunaanni amigaatit pillugit inatsisini aalajangersakkanik sanioqqunneqarsinnaanngitsunik taakkartuisinnaavortaaq, inatsisit toqqarneqarsinnaasut pillugit isumaqatigiissuteqanngitsuuppat taakku Kalaallit Nunaanni inatsisaasimassagaluarpata isumaqatigiissummut atuutsinneqartut, imaluunniit nunami Det Europæiske Samarbejdsområdip iluani inatsisit toqqarneqarsinnaasut pillugit isumaqatigiissuteqanngitsuuppat nunami tassani inatsisaasimassagaluarpata isumaqatigiissummut atuutsinneqartut.

*) Allannguutit taakku, inatsit nr. 271, 2. maj 1990-ernisatigut allanngortinneqartut, kalaallit oqaasiinut nutserneqanngillat. Kalaallit oqaasiinut akuerisaasumik nutsigaqannginnerata malitsigisaanik, allassimasut danskisut oqaasertai ikkunneqarput.